Закрыть
Логин:
Пароль:
Забыли свой пароль?

Войти    

Тываның Баштыңы: «Республиканың уран чүүл школазы – чогаадылганың болгаш чедиишкинниң девискээри»

Тываның Баштыңы: «Республиканың уран чүүл школазы – чогаадылганың болгаш чедиишкинниң девискээри» 11.05.2018
Ростислав Кенденбиль аттыг республиканың уран чүүл школазы май 11-де 40 харлаанын байырлаан. Ниити билигни чедип албышаан, тускай мергежилге өөренип, интернадынга чурттаар аргалыг Тывада чаңгыс-ла өөредилге чери ол болуп турар. Уран талантылыг уруглар кол школа эртемнерин өөренип, уран чүүлдүң чажыттарын мында шиңгээдип турарлар. 
Республиканың уран чүүл школазының доозукчулары Тываның культура адырының эң шылгараңгайларының одуруун ээлеп турары - школаның чедиишкинниг ажыл-чорудалгазының бадыткалы. Олар дээрге - Тыва Республиканың Улустуң хөөмейжилери Игорь Көшкендей, Евгений Сарыглар, Аян-оол Сам, Бады-Доржу Ондар; Тыва Республиканың алдарлыг артистери Ширижик Аян, Айдысмаа Көшкендей, хөөмейжи база башкы Эртине Тумат, барабанчы Байлак Монгуш, флейта ойнакчызы Алдынай Араптан дээш, өскелер-даа-дыр. Кайгамчыктыг школаның доозукчуларынга «Чиргилчин», «Алаш», «Эзеңги», «Чаңгы-Хая» аас чогаал ансамбльдарының солистери база хамааржыр. 
Тываның Баштыңы Шолбан Кара-оол республиканың уран чүүл школазының коллективинге юбилейи-биле байырны чедирген:  
- Эргим эштер! Ростислав Кенденбиль аттыг уран чүүл школазының дагдыныкчылары, өөреникчилери база доозукчулары!  
Школаның 40 харлаан юбилейи-биле сеткилдиң ханызындан эң-не чылыг байыр чедириишкинин хүлээп ап көрүңер. Ол чүгле силерниң коллективиңерге эвес, а школаны доозуп үнген кижилерге база улуг ужур-уткалыг болуушкун. Эң-не дээди шынарның интеллигенциязын, уран чүүлдүң езулуг мастерлерин кижизидип, хөй националдыг культуравыстың күчүлүг төвүнче хуулуп, уран талантылыгларның кавайы апарган бодунуң школазының тургустунганындан бээр дөртен чыл болганы-биле, бүгү Тыва силерниң-биле кады өөрүп туру.  
Ындыг бедик үнелелде бичии-даа хөөредиг чок. Улуг үжүк-биле эгелээн Артистер болгаш Мастерлер апарган силерниң өөреникчилериңерниң, доозукчуларының дыка хөйүн чүгле Тывада болгаш Россияда эвес, а даштыкыда безин билири, Кенденбиль аттыг школаның бедик мергежилдиин бадыткап турар. Олар регионнар аразының, бүгү-российжи болгаш делегей конкурстарынга чүс-чүс катап тиилелгелерни чаалап алган. Кайгамчык композиторлар, хөгжүмнүң, танцы-самның, уран чурулганың, скульптураның тулган мергежилдиглери олардан үнген. Бөгүн олар Тываның культуразының шылгараңгайларының өзээн туткан, а ол кижилер кайы-даа үелерде чоннуң маргыш чок хүндүткелин чедип ап чорааннар.  
Шак мынча дээн мерген сөстер бар: уран чүүлдүң кижилери эвес болза, делегейде дыка хөй чүүлдер турбас боор оң. Азы бис оларны анаа-ла эскербес бис. Ол шуут шын. Баштай көөрге анаа-ла ындыг чүүлдерниң ханы утка-шынарын, ооң онзагай чаражын уран чүүл биске ажыдып берип чоруур. Чижээ, бистиң кайгамчык хөөмей-сыгыдывыс тыва мастерлер эвес болза, эң-не баштайгызында дег, хевээр арттып каар турган бе, кым билир? Бистиң арат өгбелеривистиң бот-тускайлаң көшкүн культуразының билдинмес чажыттарын, бистиң бурунгу ужурларывысты ырыларда ырлап, даш-чонукчулары боттарының ажылдарынга көргүзүп, улустуң танцыларынга арттырып кагбаан болза, амгы үениң аныяк салгалы билир деп бе ону? 
Хөгжүмнү, скульптураны азы кандыг-даа уран чүүлдү чүгле эстетиктиг мага ханыышкын кылдыр көрбес мен. Ол дээрге меңээ, салгалдан салгалче кадагалаттынып база дамчып келген чоннуң сеткил-хөөнүнүң, чүс-чүс чылдарда арга-дуржулгазының, өртек-үнези чок байлааның шыгжамырлыг үнелиг савазы-дыр. Ынчангаш силерниң школаңарның 40 чылдар дургузунда бистиң база дузавыс-биле быжыгып база сайзырап келгенинге, шупту чаңгыс чер-чурттугларым ышкаш, мен база канчаар-даа аажок өөрүп тур мен. Тургустунган чылында ышкаш, бо хүнде ында 25 уруглар өөренип турар, оларның хөй кезии төрээн Тывазын бүгү чуртка болгаш делегейге он-он катап алдыржытканынга өөрүп тур мен. Доозукчуларның дыка хөйү төрээн уязынче башкылар бооп ээп чанып келгеннер. Ол дээрге школаның чуртталгазы узун болгаш солунун, а дыка хөй чаштар быжыг болгаш аас-кежиктиг өг-бүледе чурттап турарының езулуг демдээ-дир. 
Байырлал-биле, эргим өңнүктер! Чедип алганыңар бедиктерге ара турбайн, ам-даа чаа-чаа, улуг сорулгаларже бурунгаар. «Республиканың уран чүүл школазы – чогаадылганың болгаш чедиишкинниң девискээри» деп, бодуңарның кыйгырыыңарга шынчы болуңар!

Возврат к списку